طبق اطلاعات رسمی DAAD، زبان تدریس بیشتر برنامههای دانشگاهی آلمان آلمانی است و بسیاری از دانشگاهها حداقل سطح B2 را میخواهند. بااینحال، دانشگاه میتواند برای هر رشته سطح بالاتر یا مدرک مشخصی تعیین کند. در برنامههای بینالمللی و دورههای انگلیسیزبان نیز معمولاً باید مهارت زبان انگلیسی اثبات شود.
|
زبان دوره |
مدرک زبان قابل بررسی |
سطح تقریبی موردنیاز |
نکته |
|
آلمانی |
TestDaF، DSH، Goethe، telc، DSD و… |
معمولاً B2 یا بالاتر |
سطح دقیق به دانشگاه و رشته بستگی دارد |
|
انگلیسی |
IELTS، TOEFL، Cambridge و… |
بسته به دانشگاه و دوره |
حداقل نمره واحدی برای همه برنامهها وجود ندارد |
جدول محتوا
برای تحصیل در آلمان مدرک زبان آلمانی لازم است یا انگلیسی؟
پاسخ به این سؤال بیشتر از آنکه به کشور آلمان مربوط باشد، به زبان تدریس برنامه تحصیلی بستگی دارد.
- دورههای آلمانیزبان: متقاضی معمولاً باید مهارت زبان آلمانی خود را با یکی از مدارک مورد قبول دانشگاه اثبات کند.
- دورههای انگلیسیزبان: معمولاً مدرک زبان انگلیسی مانند IELTS، TOEFL یا Cambridge مورد نیاز است.
بنابراین برای تحصیل در آلمان ، نباید یک مدرک خاص را بهعنوان شرط عمومی تمام دانشگاهها در نظر گرفت. حتی ممکن است دو رشته در یک دانشگاه، شرایط زبانی متفاوتی داشته باشند. uni-assist نیز تأکید میکند که نوع مدرک و سطح مورد نیاز باید از دانشگاه و برنامه انتخابی بررسی شود.
حداقل سطح زبان آلمانی برای تحصیل در دانشگاههای آلمان چقدر است؟
در بسیاری از دورههای آلمانیزبان، B2 حداقل سطح متداول است؛ اما این به معنای کافی بودن B2 برای تمام رشتهها و دانشگاهها نیست. DAAD اعلام میکند که بیشتر مؤسسات آموزش عالی آلمان حداقل B2 را مطرح میکنند، ولی سطح مورد نیاز میتواند بر اساس رشته و دانشگاه تغییر کند.
برای مثال، بعضی برنامهها C1 میخواهند یا مدارکی را میپذیرند که سطح بالاتری از مهارت دانشگاهی در زبان آلمانی را نشان میدهد. بنابراین اگر رشتهای C1 بخواهد، داشتن مدرک B2 بهتنهایی برای آن برنامه کافی نیست.
در عمل، بهتر است متقاضی قبل از ثبتنام آزمون، ابتدا صفحه شرایط پذیرش رشته موردنظر را بررسی کند؛ زیرا ممکن است دانشگاه علاوه بر سطح CEFR، ترکیب خاصی از نمرات بخشهای مختلف آزمون را نیز تعیین کرده باشد.
کدام مدارک زبان آلمانی برای دانشگاههای آلمان معتبر هستند؟
مدارک زیر از رایجترین مدارکی هستند که برای اثبات زبان آلمانی در فرایند پذیرش دانشگاههای آلمان مطرح میشوند. با وجود این، پذیرش نهایی هر مدرک باید در صفحه همان برنامه بررسی شود.
|
مدرک |
سطح/ساختار |
محل برگزاری |
نکته مهم |
|
TestDaF |
چندبخشی و دارای سطوح TDN |
در کشورهای مختلف، از جمله خارج از آلمان |
یکی از شناختهشدهترین آزمونهای ورود به دانشگاه |
|
DSH |
آزمون زبان برای ورود به دانشگاه |
در بسیاری از دانشگاههای آلمان |
معمولاً در خود آلمان برگزار میشود |
|
telc Deutsch C1 Hochschule |
سطح C1 دانشگاهی |
مراکز مجاز telc |
در بسیاری از دانشگاهها شناخته شده است |
|
Goethe-Zertifikat |
بسته به آزمون از سطوح مختلف |
مراکز گوته و مراکز مجاز |
پذیرش سطح B2 یا C1 به برنامه بستگی دارد |
|
DSD |
Deutsches Sprachdiplom، از جمله DSD II |
عمدتاً از مسیر مدارس و مراکز آموزشی مرتبط |
توسط بسیاری از مؤسسات آموزش عالی شناخته میشود |
DAAD، TestDaF و DSH را از آزمونهای اصلی معرفی میکند و مدارکی مانند Goethe-Zertifikat، telc Deutsch C1 Hochschule و DSD II نیز معمولاً توسط دانشگاهها پذیرفته میشوند. بااینحال، برای بعضی رشتهها ممکن است فقط یک سطح یا مدرک مشخص قابل قبول باشد.
برای تحصیل به زبان انگلیسی در آلمان چه مدرک زبانی لازم است؟
اگر زبان تدریس برنامه انگلیسی باشد، معمولاً باید مهارت انگلیسی اثبات شود. مدارکی مانند IELTS، TOEFL و Cambridge English از گزینههای رایج هستند. uni-assist همچنین اشاره میکند که برخی دانشگاهها مدارکی مانند مدرک تحصیلی قبلی با زبان تدریس انگلیسی را نیز در شرایط خاص میپذیرند.
نکته مهم این است که یک حداقل نمره مشترک برای تمام دورههای انگلیسیزبان آلمان وجود ندارد. هر دانشگاه و برنامه میتواند حداقل متفاوتی تعیین کند.
حداقل نمره IELTS و TOEFL برای تحصیل در آلمان چقدر است؟
|
آزمون |
نمره قابل تصور |
وضعیت |
|
IELTS |
مثلاً 5.5، 6، 6.5 یا بالاتر |
بسته به برنامه |
|
TOEFL iBT |
مثلاً 80، 87، 90، 100 یا بالاتر |
بسته به برنامه |
|
Cambridge |
FCE، CAE، CPE یا سطح مشخص |
بسته به دانشگاه |
این اعداد قانون عمومی آلمان نیستند. برای نمونه، یک برنامه کارشناسی زبان انگلیسی در دانشگاه پادربورن حداقل IELTS 5.5 یا TOEFL iBT 87 را ذکر کرده است، درحالیکه یک برنامه مهندسی زیستپزشکی در RWTH Aachen حداقل IELTS 7.0 یا TOEFL iBT 100 را تعیین کرده است.
بنابراین اگر جایی عدد مشخصی برای IELTS یا TOEFL مشاهده کردید، باید بررسی کنید که آن عدد مربوط به کدام دانشگاه و کدام رشته است.
آیا برای دورههای انگلیسیزبان آلمان به مدرک زبان آلمانی هم نیاز داریم؟
معمولاً برای یک دوره کاملاً انگلیسیزبان، تمرکز اصلی روی اثبات زبان انگلیسی است و ممکن است به زبان آلمانی نیاز نداشته باشید. بااینحال، بعضی برنامهها حتی در کنار زبان انگلیسی، دانش آلمانی را نیز مطالبه میکنند.
همچنین باید بین دو موضوع تفاوت گذاشت:
زبان موردنیاز برای پذیرش: شرطی است که دانشگاه برای ورود به برنامه تحصیلی تعیین میکند.
زبان موردنیاز برای زندگی روزمره: مهارت آلمانی میتواند برای ارتباطات روزمره، امور اداری، خرید، کار دانشجویی و تعامل اجتماعی بسیار کاربردی باشد، حتی اگر کلاسهای دانشگاه به انگلیسی برگزار شوند.
اگر مدرک زبان نداشته باشیم، میتوانیم برای تحصیل در آلمان اقدام کنیم؟
نبودن مدرک زبان در همه مسیرها به یک معنا نیست. بعضی دانشگاهها دورههای آمادگی زبان ارائه میکنند و در برخی مسیرها امکان پذیرش مشروط وجود دارد؛ البته این موضوع باید صراحتاً در شرایط همان دانشگاه پیشبینی شده باشد.
Studienkolleg نیز برای برخی متقاضیانی که مدرک تحصیلی آنها امکان ورود مستقیم به دانشگاه آلمان را فراهم نمیکند، یک مسیر آمادگی محسوب میشود. زبان تدریس در Studienkolleg آلمانی است و طبق اطلاعات DAAD، معمولاً برای پذیرش به دانش آلمانی در حدود B1 تا B2 نیاز است؛ سطح دقیق به دوره و مرکز برگزارکننده بستگی دارد.
بنابراین نمیتوان گفت «بدون مدرک زبان حتماً پذیرش میگیرید». باید مشخص شود مسیر تحصیلی، دانشگاه و برنامه انتخابی چه گزینهای برای متقاضی بدون مدرک ارائه میکنند.
مدرک زبان برای کارشناسی، ارشد و دکتری در آلمان چه تفاوتی دارد؟
|
مقطع |
زبان دوره |
مدرک احتمالی |
نکته |
|
کارشناسی |
آلمانی |
TestDaF، DSH، Goethe و… |
معمولاً سطح آلمانی بالایی لازم است |
|
کارشناسی |
انگلیسی |
IELTS، TOEFL، Cambridge و… |
شرایط برنامه تعیینکننده است |
|
ارشد |
آلمانی |
TestDaF، DSH، telc و… |
ممکن است B2 یا C1 درخواست شود |
|
ارشد |
انگلیسی |
IELTS، TOEFL، Cambridge و… |
حداقل نمره به برنامه بستگی دارد |
|
دکتری |
آلمانی یا انگلیسی |
مدرک زبان متناسب با پروژه |
وابسته به دانشگاه، دانشکده و پروژه پژوهشی |
بنابراین مقطع تحصیلی بهتنهایی تعیینکننده مدرک زبان نیست. زبان برنامه و مقررات دانشگاه اهمیت بیشتری دارند. حتی در یک مقطع مشخص، دو برنامه ممکن است مدارک یا حداقل نمره متفاوتی تعیین کنند.
آیا مدرک زبان تاریخ انقضا دارد و چه زمانی باید ارائه شود؟
برای این موضوع نمیتوان یک مدت اعتبار واحد برای همه مدارک و دانشگاهها تعیین کرد. اعتبار قابل قبول ممکن است از طرف دانشگاه، برنامه یا حتی نوع آزمون متفاوت باشد.
برای نمونه، uni-assist اعلام میکند که دانشگاهها حداقل نمره و مدرک مورد نیاز خود را تعیین میکنند. در برخی برنامهها نیز محدودیت زمانی برای مدرک وجود دارد؛ مثلاً دانشگاه پادربورن برای یک برنامه مشخص، مدرک انگلیسی را حداکثر دو ساله در زمان شروع ترم در نظر گرفته است.
از طرف دیگر، نتیجه TOEFL iBT طبق اطلاعات uni-assist دو سال اعتبار دارد. بنابراین بهتر است اعتبار آزمون و شرط زمانی دانشگاه مقصد را جداگانه بررسی کنید.
مهمتر از همه، مدرک باید تا مهلت مقرر درخواست قابل ارائه باشد؛ uni-assist نیز تأکید میکند که مدارک زبان باید تا پایان مهلت اپلای به دست این مؤسسه برسند.
چگونه بفهمیم دانشگاه موردنظر چه مدرک زبانی میخواهد؟
برای جلوگیری از اشتباه، این مراحل را انجام دهید:
- انتخاب دانشگاه
- انتخاب رشته و برنامه دقیق
- بررسی بخش Language Requirements
- بررسی مدارک زبان قابل قبول
- بررسی حداقل نمره یا سطح مورد نیاز
- بررسی Deadline
- بررسی نحوه و زمان ارسال مدرک
منبع نهایی باید صفحه رسمی همان دانشگاه و همان برنامه تحصیلی باشد. حتی پایگاههایی مانند DAAD و uni-assist نیز برای شرایط نهایی، بررسی اطلاعات دانشگاه مقصد را توصیه میکنند.
اشتباهات رایج درباره مدرک زبان برای تحصیل در آلمان
- تصور اینکه B2 برای همه رشتهها کافی است
- تصور اینکه IELTS برای تمام دانشگاههای آلمان پذیرفته میشود
- اشتباه گرفتن زبان دوره با زبان موردنیاز زندگی روزمره
- بررسی نکردن شرایط زبان هر رشته بهصورت جداگانه
- استناد به اطلاعات قدیمی درباره آزمونها و نمرهها
- فرض اینکه دانشگاههای مختلف شرایط زبان یکسانی دارند
- اقدام برای آزمون بدون بررسی ددلاین ارائه مدرک
چکلیست آمادهسازی مدرک زبان برای اپلای آلمان
انتخاب رشته → مشخص کردن زبان دوره → بررسی مدرک قابل قبول → تعیین حداقل نمره → ثبتنام آزمون → دریافت مدرک → آمادهسازی ترجمه و مدارک → ارسال در زمان مقرر
این ترتیب ساده کمک میکند متقاضی قبل از پرداخت هزینه آزمون، مطمئن شود مدرکی که میگیرد واقعاً توسط برنامه موردنظر پذیرفته میشود.
جمعبندی
برای انتخاب مدرک زبان، ابتدا باید زبان برنامه تحصیلی را مشخص کنید. بعد از آن، سطح مورد نیاز، آزمونهای قابل قبول، حداقل نمره و مهلت ارسال مدارک را در صفحه رسمی همان دانشگاه بررسی کنید. این کار از انتخاب آزمونی جلوگیری میکند که با وجود معتبر بودن، برای رشته یا دانشگاه موردنظر شما قابل قبول نیست.